Χάος με το πετρέλαιο – Άλλους αριθμούς δίνει ο Λευκός Οίκος, άλλα δείχνουν οι trackers
Η Δευτέρα, 31 Αυγούστου 2026, στα Στενά του Hormuz ήταν είτε μια εξαιρετικά καλή είτε μια εξαιρετικά κακή ημέρα για την παγκόσμια οικονομία.
Το ποια από τις δύο εκδοχές ισχύει εξαρτάται από το ποιον θα ρωτήσει κανείς.
Η υπηρεσία παρακολούθησης πλοίων Kpler ανέφερε ότι η ναυσιπλοΐα «μειώθηκε απότομα», καθώς μόλις πέντε πλοία διέσχισαν τα Στενά τη Δευτέρα, την ίδια ημέρα κατά την οποία ΗΠΑ και Ιράν αντάλλαξαν πυρά για πρώτη φορά έπειτα από έναν μήνα.
Η πλατφόρμα κατέγραψε ένα μείγμα επίσημων πλοίων αλλά και πλοίων του λεγόμενου «σκιώδους στόλου», τα οποία χρησιμοποιούν τεχνικές απόκρυψης της πορείας τους.
Η εικόνα που παρουσιάζει η κυβέρνηση Trump, ωστόσο, είναι εντελώς διαφορετική.
Chris Wright: Πέρασαν πάνω από 17 εκατ. βαρέλια τη Δευτέρα
Ο υπουργός Ενέργειας των ΗΠΑ Chris Wright, μιλώντας στο CNBC, υποστήριξε ότι περισσότερα από 17 εκατ. βαρέλια πετρελαίου πέρασαν από τα Στενά του Hormuz τη Δευτέρα.
Μάλιστα, χαρακτήρισε την ποσότητα αυτή ως ρεκόρ από την έναρξη της σύγκρουσης.
Οι εκτιμήσεις του Wright βασίζονται στους ισχυρισμούς της κυβέρνησης Trump ότι δεκάδες πλοία συνοδεύονται κάθε βράδυ από το αμερικανικό Πολεμικό Ναυτικό, χωρίς να εντοπίζονται από τους εμπορικούς trackers.
Από την άλλη πλευρά, η Kpler και άλλες εταιρείες παρακολούθησης της ναυσιπλοΐας χρησιμοποιούν δορυφορικές εικόνες και άλλα τεχνολογικά εργαλεία προκειμένου να εκτιμήσουν την κίνηση στα Στενά, τα οποία στο στενότερο σημείο τους έχουν πλάτος περίπου 21 μίλια.
Δύο εντελώς διαφορετικές εικόνες για τα Στενά του Hormuz
Η αντίφαση στα στοιχεία έχει γίνει εμφανής καθ’ όλη τη διάρκεια του καλοκαιριού και πλέον εξελίσσεται σε σημαντικό πολιτικό μέτωπο.
Ανεξάρτητα στατιστικά στοιχεία έχουν προκαλέσει εκνευρισμό στον Λευκό Οίκο, καθώς αμφισβητούν ευθέως τους ισχυρισμούς του Trump ότι οι ΗΠΑ έχουν τον έλεγχο των Στενών του Hormuz.
Την ίδια ώρα, η ένταση μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν έχει επανέλθει, με νέες επιθέσεις να ωθούν την τιμή του αργού πετρελαίου πάνω από τα 95 δολάρια το βαρέλι.
Ο ίδιος ο πρόεδρος Trump παρενέβη την Τετάρτη μέσω Truth Social, επαναλαμβάνοντας ότι οι ΗΠΑ ελέγχουν τα Στενά και θέτοντας με χαρακτηριστικό τρόπο το ερώτημα:
«Να αλλάξουμε το όνομα του Στενού του Hormuz σε TRUMP STRAIT???»
Η ειρωνεία για τα αντικρουόμενα στοιχεία
Οι δηλώσεις Trump έρχονται έπειτα από εβδομάδες κατά τις οποίες ο ίδιος και η ομάδα του Λευκού Οίκου έχουν αποφύγει να παρουσιάσουν αναλυτικά στοιχεία που να τεκμηριώνουν τους ισχυρισμούς τους.
Αυτό έχει ενισχύσει τον σκεπτικισμό γύρω από τις αισιόδοξες εκτιμήσεις της αμερικανικής κυβέρνησης και έχει δημιουργήσει έντονη αβεβαιότητα σχετικά με το ποια εικόνα αντανακλά την πραγματικότητα.
Χαρακτηριστική ήταν η τοποθέτηση του Mason Hamilton, αντιπροέδρου Οικονομίας και Έρευνας στο American Petroleum Institute, ο οποίος σχολίασε στο X:
«Καλύτερα να το μετονομάσουμε σε Schrödinger's Strait…»
Η αναφορά παραπέμπει στο διάσημο νοητικό πείραμα του φυσικού Erwin Schrödinger, με τη γάτα που βρίσκεται ταυτόχρονα σε δύο διαφορετικές καταστάσεις μέχρι να γίνει η παρατήρηση.
Με άλλα λόγια, τα Στενά του Hormuz εμφανίζονται πλέον ως ένα είδος «κβαντικού» γεωπολιτικού γρίφου: για τον Λευκό Οίκο λειτουργούν σχεδόν κανονικά, ενώ για τους ανεξάρτητους trackers η εικόνα είναι πολύ πιο δραματική.
Οι ανεξάρτητοι trackers βλέπουν ελάχιστες διελεύσεις
Ο Trump έχει υποστηρίξει επανειλημμένα ότι οι διελεύσεις από τα Στενά είναι ακόμη υψηλότερες από εκείνες που παρουσιάζει η ομάδα του.
«Κατά μέσο όρο έχουμε 30 πλοία τη νύχτα και πολύ πετρέλαιο βγαίνει», δήλωσε σε δημοσιογράφους τη Δευτέρα.
Ωστόσο, τα στοιχεία αρκετών εβδομάδων από διαφορετικές πηγές δείχνουν πολύ χαμηλότερη δραστηριότητα.
Το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο (IMF) και το Oxford University έχουν καταγράψει λιγότερες από πέντε διελεύσεις πετρελαιοφόρων την ημέρα, ενώ ο συνολικός αριθμός διελεύσεων παραμένει σε μονοψήφια επίπεδα εδώ και εβδομάδες.
Πρόκειται για δραματική απόκλιση από την προπολεμική δραστηριότητα, όταν περίπου 120 πλοία την ημέρα, μεταξύ των οποίων δεκάδες πετρελαιοφόρα, διέρχονταν από τα Στενά.
TankerTrackers.com: Μόλις 4,9 εκατ. βαρέλια την ημέρα
Ο ναυτιλιακός tracker TankerTrackers.com έδωσε την Τετάρτη τη νεότερη εκτίμησή του για την κίνηση αργού πετρελαίου.
Σύμφωνα με τα στοιχεία του, από τότε που κατέρρευσε η εκεχειρία μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν στα μέσα Ιουλίου, κατά μέσο όρο περίπου 4,9 εκατ. βαρέλια πετρελαίου την ημέρα έχουν περάσει από τα Στενά του Hormuz.
Ο αριθμός αυτός απέχει σημαντικά από τα επίπεδα που υποστηρίζει ο Λευκός Οίκος.
Ο «πονοκέφαλος» με την ιρανική διαδρομή
Ένα ακόμη στοιχείο που προκαλεί εκνευρισμό στην κυβέρνηση Trump είναι ότι τα δεδομένα των trackers δείχνουν πως η ναυσιπλοΐα που τελικά καταφέρνει να περάσει από τα Στενά χρησιμοποιεί συχνά αυτό που αποκαλείται Iranian Unilateral Scheme.
Πρόκειται για μια πιο βόρεια θαλάσσια διαδρομή, η οποία βρίσκεται πιο κοντά στα ιρανικά χωρικά ύδατα και πιθανότατα βρίσκεται υπό μεγαλύτερο έλεγχο της Ισλαμικής Δημοκρατίας.
Η εικόνα αυτή έρχεται σε αντίθεση με την αμερικανική θέση περί ουσιαστικού ελέγχου των Στενών από τις ΗΠΑ.
Η διαμάχη μετατρέπεται σε πολιτική σύγκρουση
Η διαφωνία για τα δεδομένα εξελίσσεται πλέον σε κάτι περισσότερο από μια τεχνική διαμάχη.
Θα μπορούσε να μετατραπεί σε πολιτική σύγκρουση μεταξύ του Λευκού Οίκου και των ναυτιλιακών εταιρειών, οι οποίες εξακολουθούν να υπερασπίζονται τις εκτιμήσεις τους, παρά τις ολοένα εντονότερες επιθέσεις από συμμάχους του Trump.
Η Kpler και άλλοι trackers προειδοποιούν τακτικά ότι η απόλυτα ακριβής καταγραφή της κίνησης στα Στενά είναι εξαιρετικά δύσκολη.
Τα στοιχεία χρειάζονται συχνά αναθεωρήσεις, ιδιαίτερα όταν πλοία απενεργοποιούν τους πομπούς τους κατά τη διάρκεια των ταξιδιών τους.
Οι αναθεωρήσεις αυξάνουν τις εκτιμήσεις – αλλά όχι όσο θέλει ο Trump
Μια πρόσφατη ανοδική αναθεώρηση των στοιχείων χρησιμοποιήθηκε ευρέως από συμμάχους του προέδρου ως επιχείρημα υπέρ των ισχυρισμών του Λευκού Οίκου.
Η αναθεώρηση πράγματι αύξησε τις εκτιμήσεις για την κίνηση που έχει καταγραφεί τις τελευταίες εβδομάδες.
Ωστόσο, ακόμη και μετά την αναθεώρηση, τα στοιχεία παρέμεναν πολύ μακριά από τον ισχυρισμό του Trump ότι δεκάδες πλοία περνούν από τα Στενά κάθε βράδυ.
Η ίδια η Kpler, σε πρόσφατη επεξηγηματική ανάλυσή της, σημείωσε ότι όταν μια κίνηση επιβεβαιώνεται με καθυστέρηση, καταγράφεται αναδρομικά στην ημερομηνία που πραγματικά πραγματοποιήθηκε.
Έτσι, όπως εξηγεί η εταιρεία, οι αναθεωρήσεις «συμπληρώνουν το ιστορικό εκεί όπου πραγματικά κινήθηκαν τα βαρέλια, αντί να εμφανίζουν μια απότομη αύξηση στο παρόν».
Το μεγάλο ερώτημα: Ποιος ελέγχει πραγματικά το Hormuz;
Η αντιπαράθεση για τα στοιχεία αποκτά ιδιαίτερη σημασία καθώς τα Στενά του Hormuz αποτελούν έναν από τους σημαντικότερους ενεργειακούς διαδρόμους στον κόσμο.
Με τις στρατιωτικές εντάσεις ΗΠΑ–Ιράν να αναζωπυρώνονται και την τιμή του πετρελαίου να ξεπερνά εκ νέου τα 95 δολάρια το βαρέλι, η πραγματική έκταση της ροής πετρελαίου από τα Στενά έχει άμεσες συνέπειες για τις διεθνείς αγορές και την παγκόσμια οικονομία.
Το χάσμα ανάμεσα στα στοιχεία των ανεξάρτητων trackers και στις δηλώσεις του Λευκού Οίκου αφήνει, πάντως, ένα κρίσιμο ερώτημα αναπάντητο:
Τα Στενά του Hormuz λειτουργούν υπό αμερικανικό έλεγχο ή η πραγματική ενεργειακή ροή είναι πολύ μικρότερη από αυτή που υποστηρίζει η κυβέρνηση Trump;
Και όσο η απάντηση παραμένει ασαφής, η αβεβαιότητα στην αγορά πετρελαίου και στη διεθνή ναυσιπλοΐα μεγαλώνει.
www.bankingnews.gr
Το ποια από τις δύο εκδοχές ισχύει εξαρτάται από το ποιον θα ρωτήσει κανείς.
Η υπηρεσία παρακολούθησης πλοίων Kpler ανέφερε ότι η ναυσιπλοΐα «μειώθηκε απότομα», καθώς μόλις πέντε πλοία διέσχισαν τα Στενά τη Δευτέρα, την ίδια ημέρα κατά την οποία ΗΠΑ και Ιράν αντάλλαξαν πυρά για πρώτη φορά έπειτα από έναν μήνα.
Η πλατφόρμα κατέγραψε ένα μείγμα επίσημων πλοίων αλλά και πλοίων του λεγόμενου «σκιώδους στόλου», τα οποία χρησιμοποιούν τεχνικές απόκρυψης της πορείας τους.
Η εικόνα που παρουσιάζει η κυβέρνηση Trump, ωστόσο, είναι εντελώς διαφορετική.
Chris Wright: Πέρασαν πάνω από 17 εκατ. βαρέλια τη Δευτέρα
Ο υπουργός Ενέργειας των ΗΠΑ Chris Wright, μιλώντας στο CNBC, υποστήριξε ότι περισσότερα από 17 εκατ. βαρέλια πετρελαίου πέρασαν από τα Στενά του Hormuz τη Δευτέρα.
Μάλιστα, χαρακτήρισε την ποσότητα αυτή ως ρεκόρ από την έναρξη της σύγκρουσης.
Οι εκτιμήσεις του Wright βασίζονται στους ισχυρισμούς της κυβέρνησης Trump ότι δεκάδες πλοία συνοδεύονται κάθε βράδυ από το αμερικανικό Πολεμικό Ναυτικό, χωρίς να εντοπίζονται από τους εμπορικούς trackers.
Από την άλλη πλευρά, η Kpler και άλλες εταιρείες παρακολούθησης της ναυσιπλοΐας χρησιμοποιούν δορυφορικές εικόνες και άλλα τεχνολογικά εργαλεία προκειμένου να εκτιμήσουν την κίνηση στα Στενά, τα οποία στο στενότερο σημείο τους έχουν πλάτος περίπου 21 μίλια.
Δύο εντελώς διαφορετικές εικόνες για τα Στενά του Hormuz
Η αντίφαση στα στοιχεία έχει γίνει εμφανής καθ’ όλη τη διάρκεια του καλοκαιριού και πλέον εξελίσσεται σε σημαντικό πολιτικό μέτωπο.
Ανεξάρτητα στατιστικά στοιχεία έχουν προκαλέσει εκνευρισμό στον Λευκό Οίκο, καθώς αμφισβητούν ευθέως τους ισχυρισμούς του Trump ότι οι ΗΠΑ έχουν τον έλεγχο των Στενών του Hormuz.
Την ίδια ώρα, η ένταση μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν έχει επανέλθει, με νέες επιθέσεις να ωθούν την τιμή του αργού πετρελαίου πάνω από τα 95 δολάρια το βαρέλι.
Ο ίδιος ο πρόεδρος Trump παρενέβη την Τετάρτη μέσω Truth Social, επαναλαμβάνοντας ότι οι ΗΠΑ ελέγχουν τα Στενά και θέτοντας με χαρακτηριστικό τρόπο το ερώτημα:
«Να αλλάξουμε το όνομα του Στενού του Hormuz σε TRUMP STRAIT???»
Η ειρωνεία για τα αντικρουόμενα στοιχεία
Οι δηλώσεις Trump έρχονται έπειτα από εβδομάδες κατά τις οποίες ο ίδιος και η ομάδα του Λευκού Οίκου έχουν αποφύγει να παρουσιάσουν αναλυτικά στοιχεία που να τεκμηριώνουν τους ισχυρισμούς τους.
Αυτό έχει ενισχύσει τον σκεπτικισμό γύρω από τις αισιόδοξες εκτιμήσεις της αμερικανικής κυβέρνησης και έχει δημιουργήσει έντονη αβεβαιότητα σχετικά με το ποια εικόνα αντανακλά την πραγματικότητα.
Χαρακτηριστική ήταν η τοποθέτηση του Mason Hamilton, αντιπροέδρου Οικονομίας και Έρευνας στο American Petroleum Institute, ο οποίος σχολίασε στο X:
«Καλύτερα να το μετονομάσουμε σε Schrödinger's Strait…»
Η αναφορά παραπέμπει στο διάσημο νοητικό πείραμα του φυσικού Erwin Schrödinger, με τη γάτα που βρίσκεται ταυτόχρονα σε δύο διαφορετικές καταστάσεις μέχρι να γίνει η παρατήρηση.
Με άλλα λόγια, τα Στενά του Hormuz εμφανίζονται πλέον ως ένα είδος «κβαντικού» γεωπολιτικού γρίφου: για τον Λευκό Οίκο λειτουργούν σχεδόν κανονικά, ενώ για τους ανεξάρτητους trackers η εικόνα είναι πολύ πιο δραματική.
Οι ανεξάρτητοι trackers βλέπουν ελάχιστες διελεύσεις
Ο Trump έχει υποστηρίξει επανειλημμένα ότι οι διελεύσεις από τα Στενά είναι ακόμη υψηλότερες από εκείνες που παρουσιάζει η ομάδα του.
«Κατά μέσο όρο έχουμε 30 πλοία τη νύχτα και πολύ πετρέλαιο βγαίνει», δήλωσε σε δημοσιογράφους τη Δευτέρα.
Ωστόσο, τα στοιχεία αρκετών εβδομάδων από διαφορετικές πηγές δείχνουν πολύ χαμηλότερη δραστηριότητα.
Το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο (IMF) και το Oxford University έχουν καταγράψει λιγότερες από πέντε διελεύσεις πετρελαιοφόρων την ημέρα, ενώ ο συνολικός αριθμός διελεύσεων παραμένει σε μονοψήφια επίπεδα εδώ και εβδομάδες.
Πρόκειται για δραματική απόκλιση από την προπολεμική δραστηριότητα, όταν περίπου 120 πλοία την ημέρα, μεταξύ των οποίων δεκάδες πετρελαιοφόρα, διέρχονταν από τα Στενά.
TankerTrackers.com: Μόλις 4,9 εκατ. βαρέλια την ημέρα
Ο ναυτιλιακός tracker TankerTrackers.com έδωσε την Τετάρτη τη νεότερη εκτίμησή του για την κίνηση αργού πετρελαίου.
Σύμφωνα με τα στοιχεία του, από τότε που κατέρρευσε η εκεχειρία μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν στα μέσα Ιουλίου, κατά μέσο όρο περίπου 4,9 εκατ. βαρέλια πετρελαίου την ημέρα έχουν περάσει από τα Στενά του Hormuz.
Ο αριθμός αυτός απέχει σημαντικά από τα επίπεδα που υποστηρίζει ο Λευκός Οίκος.
Ο «πονοκέφαλος» με την ιρανική διαδρομή
Ένα ακόμη στοιχείο που προκαλεί εκνευρισμό στην κυβέρνηση Trump είναι ότι τα δεδομένα των trackers δείχνουν πως η ναυσιπλοΐα που τελικά καταφέρνει να περάσει από τα Στενά χρησιμοποιεί συχνά αυτό που αποκαλείται Iranian Unilateral Scheme.
Πρόκειται για μια πιο βόρεια θαλάσσια διαδρομή, η οποία βρίσκεται πιο κοντά στα ιρανικά χωρικά ύδατα και πιθανότατα βρίσκεται υπό μεγαλύτερο έλεγχο της Ισλαμικής Δημοκρατίας.
Η εικόνα αυτή έρχεται σε αντίθεση με την αμερικανική θέση περί ουσιαστικού ελέγχου των Στενών από τις ΗΠΑ.
Η διαμάχη μετατρέπεται σε πολιτική σύγκρουση
Η διαφωνία για τα δεδομένα εξελίσσεται πλέον σε κάτι περισσότερο από μια τεχνική διαμάχη.
Θα μπορούσε να μετατραπεί σε πολιτική σύγκρουση μεταξύ του Λευκού Οίκου και των ναυτιλιακών εταιρειών, οι οποίες εξακολουθούν να υπερασπίζονται τις εκτιμήσεις τους, παρά τις ολοένα εντονότερες επιθέσεις από συμμάχους του Trump.
Η Kpler και άλλοι trackers προειδοποιούν τακτικά ότι η απόλυτα ακριβής καταγραφή της κίνησης στα Στενά είναι εξαιρετικά δύσκολη.
Τα στοιχεία χρειάζονται συχνά αναθεωρήσεις, ιδιαίτερα όταν πλοία απενεργοποιούν τους πομπούς τους κατά τη διάρκεια των ταξιδιών τους.
Οι αναθεωρήσεις αυξάνουν τις εκτιμήσεις – αλλά όχι όσο θέλει ο Trump
Μια πρόσφατη ανοδική αναθεώρηση των στοιχείων χρησιμοποιήθηκε ευρέως από συμμάχους του προέδρου ως επιχείρημα υπέρ των ισχυρισμών του Λευκού Οίκου.
Η αναθεώρηση πράγματι αύξησε τις εκτιμήσεις για την κίνηση που έχει καταγραφεί τις τελευταίες εβδομάδες.
Ωστόσο, ακόμη και μετά την αναθεώρηση, τα στοιχεία παρέμεναν πολύ μακριά από τον ισχυρισμό του Trump ότι δεκάδες πλοία περνούν από τα Στενά κάθε βράδυ.
Η ίδια η Kpler, σε πρόσφατη επεξηγηματική ανάλυσή της, σημείωσε ότι όταν μια κίνηση επιβεβαιώνεται με καθυστέρηση, καταγράφεται αναδρομικά στην ημερομηνία που πραγματικά πραγματοποιήθηκε.
Έτσι, όπως εξηγεί η εταιρεία, οι αναθεωρήσεις «συμπληρώνουν το ιστορικό εκεί όπου πραγματικά κινήθηκαν τα βαρέλια, αντί να εμφανίζουν μια απότομη αύξηση στο παρόν».
Το μεγάλο ερώτημα: Ποιος ελέγχει πραγματικά το Hormuz;
Η αντιπαράθεση για τα στοιχεία αποκτά ιδιαίτερη σημασία καθώς τα Στενά του Hormuz αποτελούν έναν από τους σημαντικότερους ενεργειακούς διαδρόμους στον κόσμο.
Με τις στρατιωτικές εντάσεις ΗΠΑ–Ιράν να αναζωπυρώνονται και την τιμή του πετρελαίου να ξεπερνά εκ νέου τα 95 δολάρια το βαρέλι, η πραγματική έκταση της ροής πετρελαίου από τα Στενά έχει άμεσες συνέπειες για τις διεθνείς αγορές και την παγκόσμια οικονομία.
Το χάσμα ανάμεσα στα στοιχεία των ανεξάρτητων trackers και στις δηλώσεις του Λευκού Οίκου αφήνει, πάντως, ένα κρίσιμο ερώτημα αναπάντητο:
Τα Στενά του Hormuz λειτουργούν υπό αμερικανικό έλεγχο ή η πραγματική ενεργειακή ροή είναι πολύ μικρότερη από αυτή που υποστηρίζει η κυβέρνηση Trump;
Και όσο η απάντηση παραμένει ασαφής, η αβεβαιότητα στην αγορά πετρελαίου και στη διεθνή ναυσιπλοΐα μεγαλώνει.
www.bankingnews.gr
Σχόλια αναγνωστών